Preklinische ontwikkeling van een chemo-hydrogel voor lokaal uitgezaaide eierstokkanker

Achtergrond en probleemstelling

Buikvlieskanker is een ondergewaardeerd maar zeer ernstig klinisch probleem. Elk jaar worden wereldwijd meer dan een miljoen mensen geconfronteerd met deze ziekte als gevolg van uitzaaiingen van veelvoorkomende tumoren van de darm, eierstok of maag. Het onvermogen om deze uitzaaiingen lokaal te bestrijden is een groot obstakel in de behandeling. Oncologen verkennen technieken om chemotherapie lokaal aan te brengen maar de uitkomsten van de huidige methodes zijn ontoereikend omdat de chemo snel weglekt uit de buikholte en de blootstelling, en dus de werking, van het medicijn beperkt blijft.

Onderzoeksrichting/voorgestelde oplossing

TU/e en UPyTher hebben een hydrogel ontwikkeld voor toepassing in de buikholte. De hydrogel zorgt voor lokale en verlengde blootstelling van chemotherapie in de buikholte waarmee de behandeling effectiever en veiliger wordt. De partners willen met de hydrogel een nieuwe behandelmethode voor uitgezaaide eierstokkanker ontwikkelen.

Relevantie

Vrouwen met eierstokkanker hebben vaak last van vage klachten waardoor de juiste diagnose pas laat gesteld wordt als de ziekte al ernstig verspreid is in de buikholte. Een groep patiënten kan een operatie ondergaan om tumoren te verwijderen, maar de ziekte zal binnen twee jaar terugkomen. Andere patiënten kunnen niet geholpen dmv een operatie: hun gemiddelde levensverwachting bedraagt slechts 6 tot 12 maanden, waarbij in de laatste maanden een de kwaliteit van leven snel afneemt door ophoping van buikvocht en een verslechterde spijsvertering - e.g. blokkade van de darmen. Een veilige, effectieve therapie tegen uitzaaiingen heeft daarmee de potentie en het leven van vele eierstokkankerpatiënten te verbeteren.

Onderzoeksvragen

Wordt de effectiviteit van de behandeling van uitgezaaide eierstokkanker verbeterd als de chemotherapie verpakt wordt in een hydrogel en de lokale blootstelling van het medicijn verlengd kan worden?
Leidt de langzame lokale afgifte van chemotherapie tot minder bijwerkingen als gevolg van lagere concentraties in het bloed?

Onderzoeksopzet

De projectpartners hebben eerder al een prototype ontwikkeld voor de behandeling van uitgezaaide darmkanker. Echter voor eierstokkanker moet een ander type chemotherapie gebruikt worden. In dit project wordt een nieuwe combinatie van hydrogel en chemo gemaakt en getest in dierstudies om de effectiviteit en veiligheid te bepalen. Na afloop is er prototype dat binnen 2 tot 3 jaar in eerste klinische studies gebruikt kan worden.

Verwachte uitkomsten

Na afloop van het project is er een kandidaatformulering (combinatie hydrogel-chemo) ontwikkeld voor de behandeling uitgezaaide eierstokkanker. Deze heeft een verhoogde effectiviteit (getest in relevante ziektemodellen voor eierstokkanker) in combinatie met een verbeterde veiligheid (minder bijwerkingen) dan zonder het gebruik van een hydrogel.

Omschrijving stappen nodig om resultaat te implementeren

De kandidaatformulering zal verder ontwikkeld worden om eerste klinische studies te kunnen beginnen. Een eerste stap is het vinden van de optimale dosis die veilig in de mens toegediend kan worden. Hiervoor zijn aanvullende dierstudies in varkens nodig. Daarnaast moeten er productieprocessen ontwikkeld worden om de formulering met de juiste kwaliteit te kunnen maken om de eerste klinische studies (fase I-dosering) in patiënten te kunnen starten. Daarna kunnen fase II- en III-studies beginnen om de effectiviteit in vrouwen aan te tonen.