Photon Counting CT voor het uitsluiten van kanker in kalkspatjes in de borst

Van de op een mammogram gevonden borsttumoren is circa 67% niet voelbaar, meer dan helft daarvan bestaat uit kalkspatjes (calcificaties). Deze kalkspatjes kunnen goed- of kwaadaardig zijn. De kans dat deze kalkspatjes kwaadaardig zijn varieert tussen de 6-82%. Tot op heden wordt geadviseerd dat deze vrouwen met kalkspatjes een stereotactisch biopsie (het afnemen van een stukje weefsel onder plaatselijke verdoving) ondergaan. Bij de meeste vrouwen (70-80%) blijkt achteraf dat de kalkspatjes een goedaardig afwijking betreft, wat samengaat met onnodige spanning en onzekerheid. Vooraf kan een MRI-scan met contrastmiddel worden gebruikt om kanker uit te sluiten en om zo een ‘onnodig’ biopt te voorkomen. Maar de toepassing van MRI kent ook nadelen: MRI is vrij duur, minder beschikbaar, de scantijd is lang en niet geschikt voor iedereen (i.v.m. metaal- implantaten en claustrofobie).

Onderzoeksrichting/voorgestelde oplossing

Een andere mogelijkheid is Photon-Counting CT (PCCT) met contrastmiddel. De beschikbaarheid van PCCT neemt toe, het is snel, en het is mogelijk om op zeer gedetailleerd afbeeldingen te vergaren van zowel kalk als zacht weefsel (in tegenstelling tot MRI). PCCT is daarmee een ideale kandidaat voor het veilig uitsluiten van kwaadaardigheid ter plaatse van de kalkspatjes en daarmee onnodige biopten te voorkomen.

Relevantie

Overdiagnose en onnodige biopten hebben invloed op de kwaliteit van leven van de vrouw. Als bij een vrouw kalkspatjes op een mammogram wordt gevonden, wordt de vrouw vaak op een ander moment ingepland voor een stereotactisch biopt, dit geeft spanning.  Tijdens het biopt zou de vrouw mogelijk spanning, ongemak en pijn ervaren. Het wachten op de pathologie uitslag brengt  daarnaast onzekerheid en stress met zich mee. Als met PCCT onnodige biopten kan worden voorkomen, geeft dit een grote groep vrouwen eerder zekerheid, minder stress en pijn.

Onderzoeksvragen

Kan PCCT in mammografie gedetecteerde kalkspatjes veilig kanker uitsluiten en daarmee onnodige biopten en stress bij vrouwen voorkomen?

Onderzoeksopzet

Dit onderzoek bestaat uit 3 werkpakketen.

1. Een PCCT scanprotocol wordt ontwikkeld voor borstbeeldvorming: fantoomstudie

   Aan de hand van een literatuuronderzoek wordt een PCCT-scanprotocol ontwikkeld en geoptimaliseerd m.b.v. een fantoom.
    

2. Het PCCT scanprotocol wordt getest en een beoordelingsprotocol voor de borstbeeldvorming wordt ontwikkeld: in-vitro studie

   PCCT-scanprotocol wordt getest en geoptimaliseerd op een borstweefselsample met kalkspatjes verkregen na operatie  (n=20). De kalkspatjes worden beoordeeld door twee onafhankelijke radiologen en vervolgens wordt een beoordelingsprotocol ontwikkeld.
    

3. Het PCCT scanprotocol en beoordelingsprotocol worden geoptimaliseerd: in-vivo studie

   In totaal krijgen 50 vrouwen met kalkspatjes eerst een PCCT-scan, gevolgd door een MRI-scan en daarna conform de standaardzorg stereotactisch biopt. De uitkomsten van deze onderzoeken worden met elkaar vergeleken. Daarnaast vullen de vrouwen een vragenlijst in over hun ervaringen met deze onderzoeken.  

Verwachte uitkomsten

De verwachting is dat PCCT in 80% van de vrouwen met kalkspatjes onnodige biopten kan worden voorkomen en daarmee minder stress en geen pijn. Daarnaast zou het minder druk geven op het zorgsysteem.

Omschrijving stappen nodig om resultaat te implementeren

Als de uitkomsten van de studie positief zijn zullen deze resultaten eerst bevestigd moeten worden een grotere, gerandomiseerde studie.