Op naar het voorspellen van welke kankerpatiënten baat hebben bij Immunotherapie.

De resultaten van immunotherapie kunnen ronduit spectaculair zijn, maar helaas slaat de behandeling vaker niet dan wel aan. Daarom is het van groot belang om te kunnen voorspellen welke patiënten er bij gebaat zijn. Kanker bestrijden met je eigen afweersysteem. Jarenlang werd het voor onmogelijk gehouden, maar immunotherapie bewijst het tegendeel. Deze baanbrekende behandeling helpt het afweersysteem van de patiënt om kankercellen te herkennen en op te ruimen. Hoewel immunotherapie bij een deel van de patiënten tot zeer aanzienlijke levenswinst leidt, werkt immunotherapie helaas nog niet bij iedereen. Daarom is er grote behoefte aan onderzoek dat kan bepalen óf, en zo ja welke vorm van immunotherapie het meest geschikt is voor de individuele patiënt.

Doel

Voorafgaand aan de behandeling kunnen bepalen of patiënten baat hebben bij immunotherapie. 

Plan van aanpak

Eerder toonde het team prof. Figdor aan dat het succes van immunotherapie zeer nauwkeurig is te voorspellen aan de hand van de verspreiding van T-cellen (een type afweercel) in en rond de tumor. Speciaal voor dit doeleinde hebben de onderzoekers een geavanceerde nieuwe digitale microscoop ontwikkeld. 

Deze voorstudie betrof slechts één vorm van immunotherapie (dendritische celvaccinatie) bij één soort kanker (melanoom). Er werd bovendien maar naar één type afweercel (T-cel) gekeken.

In hun huidige project gaan de onderzoekers dit veel breder trekken. Ze zullen niet alleen naar dendritische celvaccinatie kijken, maar ook naar checkpoint-therapie (onlangs bekroond met de Nobelprijs). Wederom bij melanoom, maar dit keer ook bij longkanker. Met de nieuwe microscoop gaan de onderzoekers bovendien veel meer  soorten afweercellen bestuderen. De T-cel zal deze keer per subtype geanalyseerd worden en verder komen ook de NK (‘natural killer’)-cellen en myeloïde cellen aan bod.

Relevantie voor de patiënt

De verwachting is dat dit onderzoek leidt tot nieuwe methoden waarmee per patiënt te voorspellen is of immunotherapie effectief (en dus zinvol) is. Dat verkleint overbehandeling, verbetert behandelresultaten en verlaagt zorgkosten.