Ontrafeling van de mechanismen van maligne transformatie in del (5q) myelodysplastisch syndroom om de ziekte-initiërende hematopoietische stamcellen selectief te elimineren

Patiënten met een beenmergziekte, myelodysplastisch syndroom, hebben een verhoogd risico op het krijgen van leukemie. Maar hoe zit dat precies?  Met dit onderzoek wil de onderzoeker bestuderen hoe het komt dat bloedcellen met een bepaalde DNA-fout de gezonde bloedcellen kunnen verdringen. Dit onderzoek is nodig omdat het nog altijd onduidelijk is hoe bloedaanmakende cellen kwaadaardig kunnen ontsporen waardoor leukemie (bloedkanker) ontstaat. 

Het myelodysplastisch syndroom (MDS) is een beenmergziekte waarbij de aanmaak van bloedcellen verstoord is. Afwijkende bloedcellen kunnen allerlei klachten geven zoals bloedarmoede en een toename van het aantal infecties. Bovendien lopen deze patiënten een verhoogd risico op leukemie. 

De onderzoeker van dit project is vooral geïnteresseerd in een bepaald type MDS dat veroorzaakt wordt door een DNA-fout. Hierbij ontbreekt een deel van chromosoom 5 in een van beide chromosomen. 
De bloedcellen met zo’n chromosoomfout vermenigvuldigen zich ten koste van gewone bloedcellen. Hierdoor komen de gezonde bloedcellen in de verdrukking en ontstaan de klachten die kenmerkend zijn voor MDS. Bovendien kunnen bloedcellen met deze fout makkelijk overgaan in een kwaadaardige cel waardoor leukemie kan ontstaan. Maar waarom kunnen de bloedcellen met deze DNA-fout de gezonde bloedcellen verdringen? 

Wat levert dit onderzoek op?

Uit dit onderzoek zal moeten blijken hoe het komt dat bloedcellen met deze specifieke DNA-fout kwaadaardig kunnen ontaarden en hoe ze gezonde bloedcellen kunnen verdringen. Deze kennis kan als basis dienen voor het ontwikkelen van gerichte medicijnen die MDS-cellen kunnen uitschakelen zonder de werking van gezonde bloedcellen te hinderen. Hiermee kan het risico op leukemie verlaagd worden. 

Hoe wordt dit onderzoek uitgevoerd?

Om dit onderzoek uit te voeren zal de onderzoeker in het laboratorium met speciale muizen de onderzoeksvragen proberen te beantwoorden. Hiermee kan de onderzoeker bestuderen hoe de DNA-fout een voordeel oplevert voor de afwijkende cellen, hoe dit voordeel tot MDS leidt en hoe medicijnen specifiek op deze DNA-fout kunnen aangrijpen.