Onderzoeking van signaaldynamiek in de formatie, progressie en mogelijke behandeling van darmkanker
Onderzoekssamenvatting
Kankercellen communiceren via signalen die bepalen wanneer cellen groeien, veranderen of sterven. Bij darmkanker zijn deze signalen vaak verstoord. Onderzoekers willen weten welke rol het verloop van deze signalen in de tijd speelt en of de timing van chemotherapie invloed heeft op het effect van de behandeling.
Doel van het onderzoek
De onderzoekers willen beter begrijpen hoe de timing en het ritme van signalen tussen cellen bijdragen aan het ontstaan en de groei van darmkanker.
Daarnaast onderzoeken ze of het moment en de frequentie waarop medicijnen worden toegediend invloed hebben op het effect van chemotherapie.
Waarom is dit onderzoek nodig?
Bij darmkanker zijn veranderingen in het DNA vaak van invloed op de communicatie tussen cellen. Het is bekend welke signaalroutes hierdoor kunnen veranderen, maar veel minder bekend is hoe deze signalen in de tijd veranderen en wat dat betekent voor kanker.
Meer kennis hierover kan helpen om beter te begrijpen hoe darmkanker ontstaat en groeit. Ook kan deze kennis aanknopingspunten bieden om bestaande behandelingen beter in te zetten of nieuwe behandelingen te ontwikkelen.
Hoe wordt dit onderzoek uitgevoerd?
De onderzoekers combineren computermodellen met experimenten in het laboratorium.
- Ze maken de communicatie tussen cellen zichtbaar en volgen deze onder de microscoop.
- Ze gebruiken miniorganen, ook wel organoïden genoemd, om darmweefsel in het laboratorium na te bootsen.
- Met een speciaal 'microfluïde'-systeem kunnen ze heel precies bepalen hoe vaak en hoe lang bepaalde signalen actief zijn.
- Vervolgens onderzoeken ze hoe verschillende momenten en ritmes van medicijntoediening invloed hebben op celdeling, verandering van cellen en celdood.
Wat levert dit onderzoek op?
Het onderzoek moet meer inzicht geven in de rol van signaaldynamiek bij het ontstaan en de groei van darmkanker.
Ook moet duidelijker worden of de timing van chemotherapie invloed heeft op het effect ervan. Op langere termijn kan deze kennis bijdragen aan het verbeteren van bestaande behandelingen en aan de ontwikkeling van nieuwe behandelmethoden.
Het gaat om fundamenteel onderzoek. Eerst moet duidelijk worden hoe belangrijk signaaldynamiek is voordat toepassingen bij patiënten verder kunnen worden onderzocht.
Nieuws en resultaten
Oktober 2026
De onderzoekers ontdekten dat het ritme van een celsignaal invloed heeft op de ontwikkeling van darmcellen. Snelle schommelingen van het eiwit Hes1 zorgden ervoor dat meer stam- en voorlopercellen behouden bleven. Ook ontstonden er meer cellen die de darmwand helpen beschermen. Langzamere schommelingen leidden juist tot meer van andere gespecialiseerde darmcellen. Daarmee laten de onderzoekers zien dat de frequentie van een signaal mede bepaalt welk type cel ontstaat.
- Lees de publicatie in Science
- Lees het nieuwsbericht van het Hubrecht Instituut