Een nieuwe schildklier kweken uit stamcellen

Illustratie onderzoekers, artsen en patiënten met de tekst "Dit onderzoek is mogelijk dankzij donaties".

Onderzoeksamenvatting

​Bij schildklierkanker wordt normaliter de schildklier verwijderd. Ondanks de schildklierhormoontherapie houden patiënten hier veel klachten en risico’s aan over. Mogelijk biedt een ‘gekweekte schildklier’ uitkomst.

Gepubliceerd op 16 mei 2019

Doel van dit onderzoek

Met dit onderzoek willen de onderzoekers een studieprotocol ontwikkelen voor het transplanteren van een ‘gekweekte schildklier’ bij patiënten bij wie de eigen schildklier vanwege kanker verwijderd moest worden.

Waarom is dit onderzoek nodig?

Dit onderzoek is nodig omdat na de verwijdering van de schildklier vanwege kanker levenslang schildklierhormoonvervangende medicijnen (levothyroxine) nodig zijn, maar die kunnen tot allerlei bijwerkingen en risico’s leiden.

Het gaat om bijwerkingen als moeheid, obstipatie, gewichtstoename en op de lange termijn om een verhoogd risico op hart- en vaatziekten en broze botten. Bij kinderen zelfs het risico op groeiproblemen.

Normaliter werkt de schildklier via een scherp afgesteld feedbacksysteem waardoor de schildklierhormoonschommelingen in het bloed minimaal zijn. Bij hormoonvervangende therapie kan nooit deze precisie bereikt worden. Zou een ‘nieuwe schildklier’ die uit stamcellen gemaakt is een oplossing zijn?

Wat levert dit onderzoek op?

Uit dit onderzoek zal moeten blijken of een studieprotocol ontwikkeld kan worden, zodat de transplantatie van een ‘gekweekte schildklier’ verantwoord bij mensen onderzocht kan worden. Een vergelijkbare methode is eerder ontwikkeld voor ‘gekweekte speekselklieren’.

Hoe wordt dit onderzoek uitgevoerd?

Om dit onderzoek uit te voeren zullen de onderzoekers de methode om een schildklier te kweken in detail bestuderen en optimaliseren. Hierbij worden schildkliercellen gekweekt uit menselijke stamcellen. Dit is een heel ingewikkeld proces.

Vervolgens worden de ‘gekweekte schildklieren’ getransplanteerd naar speciale muizen. De onderzoekers kijken dan naar de levensvatbaarheid van de schildklier. Zo moet bijvoorbeeld een goede doorbloeding op gang komen. Ze zullen ook de hormoonwaarden meten.

Tot slot zullen genetische testen en een langetermijnevaluatie informatie moeten geven over de veiligheid van het transplantaat in dieren.

Op basis van al deze gegevens zullen de onderzoekers een studieprotocol schrijven om de ‘gekweekte schildklier’ bij mensen te kunnen gaan onderzoeken.