DNA schade in Oestrogeen Receptor functie bij borstkanker; hoe werkt het en hoe kunnen we dit gebruiken voor nieuwe medicatie?

De werking van hormoontherapie is gebaseerd op directe remming van de oestrogeenreceptor op borstkankercellen. Dit werkt niet bij iedere patiënt. In dit project wordt onderzocht of deze receptor ook indirect kan worden geremd. Het doel is een nieuwe behandeling ontwikkelen voor borstkankerpatiënten bij wie hormoontherapie niet aanslaat.  

Waarom is dit onderzoek nodig?

Zo’n 75% van de borsttumoren is gevoelig voor hormoontherapie, waarmee uitzaaiingen voorkomen kunnen worden. Hormoontherapie is erop gericht om de oestrogeen receptor te remmen. Dat is een soort antenne aan de buitenkant van cellen, die reageert op hormonen en eiwitten in het bloed.

Voor de helft van de patiënten blijkt de behandeling niet zo goed te werken als gehoopt. Wat vreemd is, want deze tumoren zijn alsnog afhankelijk van een goed werkende oestrogeen receptor. Daarom gaan de onderzoekers bekijken of er een omweg is waarmee ze deze antenne uit kunnen zetten. Niet rechtstreeks, zoals bij hormoontherapie, maar door de eiwitten die binden aan deze antenne af te remmen.   

In vooronderzoek van deze groep zijn 22 van zulke eiwitten geïdentificeerd. Voor 16 van deze eiwitten bestaan bovendien al remmers. Dat maakt het mogelijk om goed uit te zoeken of remming van deze eiwitten ervoor zorgt dat de kankercel geen goed functionerende oestrogeenreceptor meer heeft. En natuurlijk vooral of dit een zinvolle en effectieve manier is om deze hormoontherapie-ongevoelige tumoren alsnog te bestrijden.

Hoe wordt dit onderzoek uitgevoerd?

De onderzoekers gaan allereerst bepalen wat de precieze rol is van deze eiwitten bij de oestrogeenreceptor, en wat er gebeurt als je deze eiwitten afremt. Daarna gaan ze met tumorweefsel van een grote groep borstkankerpatiënten waarbij hormoontherapie niet werkt bepalen of deze eiwitten ook in hun borstkankercellen voorkomen. Dat is een cruciale stap, omdat het alleen dan zinvol zal zijn om deze eiwitten te remmen. Als laatste wordt onderzocht of ook de hormoontherapie-gevoelige borsttumoren reageren wanneer je deze eiwitten afremt. Als dat het geval is, zou namelijk de hele groep borstkankerpatiënten wellicht op deze manier behandeld kunnen worden.

Wat levert dit onderzoek op?

Voor borstkankerpatiënten die niet reageren op hormoontherapie is het van levensbelang om nieuwe behandelingen te ontwikkelen. Dit project kan daar een belangrijke bijdrage aan leveren. Als het lukt om de oestrogeenreceptor indirect te blokkeren, en op die manier borstkankercellen te vernietigen, kan na afloop van dit project snel de stap naar de eerste patiëntenstudies worden gezet.