De rol van cellulaire metabolieten in het patroon van DNA mutaties in verschillende weefsels
Onderzoekssamenvatting
In kaart brengen welke verschillende weefsel hun eigen unieke DNA-mutatiepatronen hebben, en hoe dit samenhangt met de stofwisseling van deze verschillende weefsels. Deze kennis draagt bij aan voorkomen en behandelen van kanker.
Kanker wordt veroorzaakt door een aantal opeenvolgende genetische veranderingen in een cel. Deze veranderingen, ofwel mutaties, zijn vaak het gevolg van DNA-schade die niet goed gerepareerd is.
Deze schade kan optreden door Uv-straling, sigarettenrook en andere kankerverwekkende stoffen. Maar nu we steeds beter in staat zijn om het gehele DNA in kaart te brengen, wordt duidelijk dat er ook vele andere oorzaken voor zulke mutaties kunnen zijn.
Verrassend genoeg zijn veel van deze patronen weefselspecifiek, wat suggereert dat het type DNA-beschadiging en/of het reparatieproces kan variëren tussen de verschillende weefsels. De oorsprong van de meeste van deze mutatiepatronen is nog onbekend.
Hoe wordt dit onderzoek uitgevoerd?
De onderzoekers gaan inzoomen op de stofwisseling van cellen. Uit eerder onderzoek blijkt dat bepaalde stofwisselingsproducten (metabolieten) in hoge concentraties voor DNA-schade kunnen zorgen. In dit project gaan de onderzoekers nog een stapje verder door voor verschillende weefsels te bepalen hoe de voor dat weefsel unieke metabolieten zorgen voor DNA-schade. Daarbij zullen de onderzoekers ook proberen dit proces uit te schakelen, om DNA-schade te voorkomen.
Wat levert dit onderzoek op?
De experimenten in dit onderzoek zullen onthullen welke onderliggende processen in cellen kunnen leiden tot DNA-schade, die op hun beurt weer tot kanker kunnen uitgroeien. De kennis die dat oplevert kan helpen om de blootstelling aan deze kankerverwekkende stoffen tegen te gaan – denk aan veranderingen in dieet, levensstijl, of door middel van medicijnen.
Daarnaast hopen de onderzoekers tumoren te vinden die voor hun overleving afhankelijk zijn van DNA-schade veroorzaakt door metabolieten. Dat geeft de tumoren namelijk een kwetsbaarheid om een behandeling tegen te ontwikkelen.