BOOST: ImmunoPET-gestuurde focused ultrasound-gemedieerde Bloed-hersenbarrière Opening Om Systemische Therapie in glioblastoom te optimaliseren

Elk jaar krijgen in Nederland 800-1.000 mensen de diagnose glioblastoom. Dit is een zeer agressieve vorm van hersenkanker. Ondanks behandeling met een operatie, bestraling en chemotherapie komt de tumor bijna altijd terug. Gemiddeld leven patiënten nog ongeveer 15 maanden na de diagnose. Na 5 jaar leeft nog maar een klein deel van de mensen.

Een groot probleem is dat medicijnen de hersenen vaak niet goed bereiken. Dit komt door de bloed-hersenbarrière, een beschermlaag die schadelijke stoffen tegenhoudt, maar ook veel medicijnen tegenhoudt. Hierdoor komen nieuwe medicijnen vaak niet goed bij de tumor. Een voorbeeld is cetuximab, dat in het lab goed werkt tegen tumorcellen, maar bij patiënten minder goed, waarschijnlijk omdat het de tumor niet goed bereikt.

Onderzoeksrichting / voorgestelde oplossing

In dit onderzoek testen we een nieuwe methode om medicijnen beter in de hersenen te krijgen. We gebruiken focused ultrasound. Met gerichte geluidsgolven en microbellen maken we tijdelijk een kleine opening in de bloed-hersenbarrière.

Hierdoor kan cetuximab mogelijk beter in de tumor komen. Met een speciale scan, ImmunoPET, meten we hoeveel medicijn echt in de tumor terechtkomt.

We combineren focused ultrasound met 2 medicijnen: de standaardchemotherapie temozolomide en cetuximab. Door scans te vergelijken met en zonder focused ultrasound, kunnen we direct zien of de methode werkt.

Relevantie

Dit onderzoek is belangrijk voor patiënten, hun naasten en behandelend artsen. Als medicijnen beter in de tumor terechtkomen, kan de behandeling mogelijk beter werken. Hersentumoren veroorzaken vaak ernstige klachten en leiden tot een korte levensverwachting. Betere behandelingen kunnen overleving en kwaliteit van leven verbeteren.

Wat nieuw is aan dit onderzoek is dat we voor het eerst het medicijn cetuximab samen met focused ultrasound geven. We maken het medicijn zichtbaar en kijken met een speciale scan, ImmunoPET, of het medicijn beter bij de tumor komt wanneer de bloed-hersenbarrière tijdelijk wordt geopend met focused ultrasound.

Onderzoeksvragen

• Komt cetuximab beter in de tumor wanneer focused ultrasound wordt gebruikt?
• Is deze behandeling veilig voor patiënten?
• Zijn er eerste signalen dat de behandeling de groei van de tumor kan remmen?

Onderzoeksopzet

Aan het onderzoek doen 15 patiënten mee. Zij krijgen 6 behandelingen met de medicijnen temozolomide en cetuximab. Bij 5 behandelingen openen we tijdelijk de bloed-hersenbarrière met focused ultrasound. Bij 1 behandeling doen we dit niet. Zo vergelijken we of het medicijn beter in de tumor komt.

Met PET- en MRI-scans volgen we wat er gebeurt in de hersenen. We meten ook veiligheid en kwaliteit van leven.

Verwachte uitkomsten

We verwachten dat focused ultrasound ervoor zorgt dat cetuximab beter in de tumor komt. Ook verwachten we dat de behandeling veilig is en goed verdragen wordt. De resultaten kunnen laten zien of focused ultrasound een nieuwe manier is om medicijnen beter in de hersenen te brengen bij glioblastoom.

Benodigde stappen voor implementatie

Als de resultaten positief zijn, volgt een grotere studie in meerdere ziekenhuizen om het effect op overleving en kwaliteit van leven te onderzoeken. Bij opnieuw positieve uitkomsten kan de methode in de toekomst deel worden van de behandeling van hersentumoren.