Kabinet sluit ogen voor volksziekte nummer één

UPDATE - Na de reactie van KWF, het Antoni van Leeuwenhoek en het Nederlands Kankerinstituut sluiten nu ook de Nederlandse Federatie van Universitaire Medische Centra (NFU), Universiteiten van Nederland (UNL), Integraal Kankercentrum Nederland (IKNL) en Nederlandse Federatie van Kankerpatiëntenorganisaties (NFK) zich aan bij onze oproep aan het kabinet om de plannen voor de bezuiniging terug te draaien. Op 14 oktober hebben wij een gezamenlijke brandbrief naar de leden  van de vaste Kamercommissies VWS en OCW gestuurd om dit belangrijk onderwerp op de agenda te krijgen. 

1 op de 2 mensen in Nederland krijgt kanker. Maar het kabinet zwijgt in het regeerprogramma in alle toonaarden over volksziekte nummer één. In 2032 worden in Nederland jaarlijks 165.000 nieuwe kankerdiagnoses gesteld, waarvan de helft bij mensen in de werkzame leeftijd. Bovendien leven er dan 1,4 miljoen mensen met en na kanker in Nederland. Met zulke cijfers is het duidelijk dat de impact van kanker op de samenleving de komende jaren alleen maar groter wordt. Daar kunnen we de ogen niet voor sluiten. 

Vandaag, tijdens Prinsjesdag, presenteert het kabinet zijn plannen om ruim 1 miljard te bezuinigen op hoger onderwijs en wetenschap. KWF, het Antoni van Leeuwenhoek ziekenhuis en het Nederlands Kankerinstituut maken zich grote zorgen over het kortetermijndenken van het kabinet met betrekking tot de zorg voor kankerpatiënten in Nederland.  

Investeren is essentieel 

Carla van Gils, directeur KWF: “Om de toekomst voor mensen met kanker te veranderen is het essentieel dat er ambitieus geïnvesteerd wordt in onderwijs en onderzoek. Als grootste gezondheidsfonds van Nederland investeert KWF jaarlijks miljoenen in baanbrekend onderzoek. Maar dat is lang niet genoeg om de ruim 1 miljard euro te compenseren die nu wegvalt op de Rijksbegroting. Het financieren van onderzoek moet een gedeelde verantwoordelijkheid blijven met de Nederlandse overheid.” 

KWF, het Antoni van Leeuwenhoek en het Nederlands Kankerinstituut staan hierin niet alleen: een grote meerderheid van de kiezers (69%) vindt het een slecht idee dat de regering wil bezuinigen op Nederlandse universiteiten en wetenschap. Van de kiezers van de coalitiepartijen (PVV, VVD, NSC, BBB) vindt maar liefst 62% de bezuinigingen een slecht idee.   

Stilstand is achteruitgang 

De succesvolle kankerbehandelingen die we vandaag kennen zijn het resultaat van decennialange gezamenlijke investeringen in wetenschappelijk onderzoek. De afgelopen jaren heeft de Rijksoverheid bijvoorbeeld een belangrijke bijdrage geleverd aan het Oncode samenwerkingsverband, waarin ruim 900 fundamentele onderzoekers samenwerken om doorbraken te realiseren in de diagnose en behandeling van kanker. In combinatie met het stopzetten van het Nationaal Groeifonds vormen de gepresenteerde bezuinigingen op hoger onderwijs en wetenschap een serieus risico voor de behandeling en overlevingskansen van de patiënten van morgen. Door deze bezuinigingen bereiken innovatieve geneesmiddelen en behandelingen de patiënt veel later. Tijd die menig kankerpatiënt niet heeft. Stilstand staat voor kankerpatiënten gelijk aan achteruitgang.  

Ook de maatschappij kan zich deze stilstand niet permitteren. De druk op de zorg neemt toe, de zorgkosten stijgen en het aantal patiënten groeit. Met de bezuinigingen op hoger onderwijs en wetenschap werkt het kabinet dus niet alleen de overlevingskansen van kankerpatiënten tegen, maar ook de eigen ambities rondom het terugdringen van wachtlijsten en het verminderen van de druk op het zorgpersoneel. Innovaties in het voorkomen, opsporen en behandelen van kanker zijn cruciaal om de grote maatschappelijke opgave die voorligt het hoofd te kunnen bieden. Dat vraagt investeringen met een langetermijnvisie.   

Internationale concurrentie 

Bovendien leiden de bezuinigingen ertoe dat Nederland als onderzoeksland verder achter gaat lopen op andere Europese landen zoals blijkt uit de Europese innovatie scorecard. “Als je dat wilt voorkomen zijn juist extra investeringen in onderwijs en onderzoek nodig om in Nederland  getalenteerde onderzoekers en medisch specialisten op te kunnen blijven leiden en te behouden voor de patiënt van morgen”, aldus Maurice van den Bosch, voorzitter van de Raad van Bestuur van het Nederlands Kankerinstituut (NKI).    

KWF, het Antoni van Leeuwenhoek ziekenhuis en het Nederlands Kankerinstituut roepen daarom dit extraparlementaire kabinet op om deze bezuinigingen terug te draaien. We moeten de handen ineen blijven slaan zodat we kankerpatiënten in Nederland ook in de toekomst de beste vooruitzichten kunnen bieden. Zij mogen niet de dupe worden van de krappe portemonnee van dit kabinet.