Protonentherapie begrijpen en verbeteren

KWF.nl > Onderzoek > Onderzoeksdatabase > Protonentherapie begrijpen en verbeteren

Onderzoekssamenvatting

​Gepubliceerd op 1 mei 2019

Doel van dit onderzoek

De onderzoekers willen meer kennis vergaren over de biologische effecten van protonenbestraling, met als doel deze nieuwe vorm van bestraling te kunnen verbeteren.

Waarom is dit onderzoek nodig?

In 2018 zijn in Nederland de eerste protonencentra geopend. Daarin kunnen kankerpatiënten worden bestraald met protonen in plaats van met fotonen. De natuurkundige gedachte daarachter is dat bestraling met protonen het gezonde weefsel beter spaart en er dus minder bijwerkingen te verwachten zijn. In eerste instantie wordt de techniek vooral ingezet bij tumoren in het hoofd, omdat daar nevenschade aan gezond weefsel de grootste effecten heeft.

Op papier zien de behandeleffecten van protonen er goed uit, maar in praktijk is er nog weinig ervaring met deze nieuwe behandeling. Dat maakt het lastig om behandelplannen en risicomodellen van de traditionele fotonenbestraling 1 op 1 door te vertalen naar protonenbestraling. Ook omdat bijvoorbeeld onduidelijk is hoe protonen reageren in combinatiebehandelingen, zoals met chemotherapie of immunotherapie. Of hoe DNA-schade veroorzaakt door protonen verschilt van DNA-schade door fotonen.

Het opdoen en vastleggen van zulke kennis is essentieel om de protonentherapie voor toekomstige patiënten verder te verbeteren.

Hoe wordt dit onderzoek uitgevoerd?

Het onderzoek richt zich op 3 vragen:

- hoe reageren tumoren en gezond weefsel op protonentherapie met verschillende dosis?

- valt de effectiviteit van bestraling te vergroten in combinatie met andere behandelingen?

- hoe kunnen we per patiënt tot een optimaal bestralingsplan komen?

Deze vragen worden in een groot nationaal samenwerkingsverband beantwoord, in het bijzonder door samenwerking vanuit bestralingsbiologie, moleculaire biologie en fysica vanuit verschillende academische instituten in Nederland.

Wat levert dit onderzoek op?

In samenwerking met medisch specialisten en patiëntenverenigingen wordt bekeken welke bevindingen uit dit grootschalige project het meest kansrijk zijn voor doorvertaling naar de kliniek, om de protonenbestraling te verbeteren. 

Select the Component and add.
Close

Projectgegevens

Projectcode: 12092 / 2018-2
Titel project: Betere tumorcontrole en minder bijwerkingen in protonentherapie bij hersen- en hoofdhalskanker
Projectleider(s): prof. Rob Coppes
Instituut: UMC Groningen
Startdatum: 1 juli 2019
Looptijd: 4 jaar
Tumorsoort: hersentumoren, hoofd- halskanker
Projectbudget: € 1.695.815,-